<<
GERİ DÖN
Danimarka
Danimarka Krallığı, ya da kısaca Danimarka Kuzey Avrupa’da Baltık
Denizi ile Kuzey Denizi arasında Jutland Yarımadası ve dört yüz
seksen üç ada üzerinde kurulmuş olan en küçük İskandinav ülkesi.
Güneyinde Almanya, doğusunda Baltık Denizi, batısında Kuzey Denizi
ile çevrilidir. Dünyanın en büyük adası olan Grönland da
Danimarka’ya bağlıdır. (Dancada ''Danmark'') Kopenhag (''København'').
Danimarka anayasal bir monarşi olup, devlet başkanı 2'inci
Margrethe'dır. Faroe Adaları da Danimarka'ya aittir. İzlanda ise
1944'de dek Danimarka'nın egemenliği altında kalmıştır.
Danimarka'nın büyük bir bölümü Jylland yarımadası üzerindedir.
Başkent, Danimarka adalarının en büyüğü olan Sjaelland'ın üzerinde
kurulmuştur. Sjaelland, dar bir boğaz olan Sont Boğazı ile İsveç'ten
ayrılır. Ayrıca, (bir köprü ile Jylland'a bağlı olan) Fyn, Lolland,
Falster, Langeland ve Baltık Denizi'ndeki Bornholm adaları da
Danimarka'ya aittir. Ülkenin güney komşusu Almanya'dır.
Danimarka 1973'ten beri Avrupa Birliği üyesidir.
Tarihi
Bilinen en eski târihi M.S. 800 yıllarında Vikingler zamanıdır.
Fakat günümüzde Avrupa müzelerinde bulunan en eski târihi eşyalar
burada yapılan kazılarda elde edilmiştir. 9-11. asırlarda burada
bulunan Vikingler ilk Danimarka Krallığını kurmuşlardır. Danimarka
târihinde İngiltere’yle yapılan sürekli savaşlar önemli yer tutar.
Danimarka Krallığı İngiltere’ye yaptığı devamlı akınlar neticesinde
1013 senesinde İngiltere’yi ele geçirdi. İngiltere ile birlikte
Norveç’i de Danimarka’yla birleştirerek büyük bir krallık kurdu.
1042 senesinde çıkan karışıklıklarda İngiltere bağımsızlığını
kazandı. 1397’de iç karışıklıklarda Norveç’le birlikte İsveç de
Danimarka’ya bağlandı. Yapılan savaşlar sonunda 1645’te Danimarka
bugünkü durumunu aldı. 1848’de yapılan değişiklikle meşrûtî bir
idâre kabul edildi. Birinci Dünya Savaşında tarafsız kalan ülke,
İkinci Dünyâ Harbinde de tarafsızlığını îlân etmesine rağmen, 9
Nisan 1940’da Alman orduları tarafından daha önce aralarında yapmış
oldukları saldırmazlık paktı hiçe sayılarak işgale uğradı. Bu işgale
karşı hiçbir mukavemette bulunmayan Danimarka ordusunu kaldırıp,
donanmasını kendisi batırdı. Herhangi bir savaşın olmadığı bu işgal
1945 senesinde Almanların yenilmesiyle sona erdi. Birleşmiş
milletlerin kurucu üyeleri arasında bulunan Danimarka, 1949’da
NATO’ya katıldı.
Nüfus ve Sosyal
Hayat
Halkın hemen hepsi yerliler olan Dan’lardan meydana gelir.
Azınlıkları Alman, Eskimo, Mûsevî ve göçmen işçiler teşkil eder.
Nüfus yoğunluğu başşehri olan Kopenhag’ın bulunduğu Sjelland
Adasında fazladır. Ülkede ortalama nüfus yoğunluğu km2 ye 119
kişidir. Jutland Yarımadası diğer meskûn adalar içerisinde yoğunluğu
en az olanlarındandır.Yarımadanın yerleşim bölgeleri genellikle doğu
kıyılarındaki verimli ovalar üzerine kurulmuştur.Nüfus artışı hemen
hemen yok denecek kadar azdır (binde 4). Halkın % 67’si şehirlerde,
kalanı ise köylerde yaşar. Hıristiyan olan halk Protestan mezhebine
bağlıdır. Kullanılan resmi dil Danca olup, kendi grubunda olan diğer
İskandinav dillerinden İsveççe ve Norveççeye çok benzemektedir.
Öğretimin devlet tarafından parasız olarak yapıldığı ülkede
okuma-yazma bilenlerin toplam nüfusa oranı % 100’dür. Edebiyat
dallarından çocuk edebiyatı oldukça gelişmiştir. Halk için deniz
ulaşımında feribot, kara ulaşımında ise bisiklet vazgeçilmez
araçlardandır. Hayat standardı bakımından Avrupa’da ikinci
gelmektedir. İki milyon insan atletizm kulüplerine kayıtlıdır.
Futbolda 1992 Avrupa Kupasını kazandı.