<<
GERİ DÖN
Güney Kore
Güney Kore Asya’nın doğusunda Kore Yarımadasının 38° enleminin
güneyinde kalan bir devlet. Kuzeyinde Kore Demokratik Halk
Cumhuriyeti, batısında Sarıdeniz, doğusunda Japon Denizi, güneyinde
Doğu Çin Denizi bulunur.
Kore târihi M.Ö. 3000 yılına kadar uzanır. Çin’in eline geçtikten
sonra, Budizm ve Çinlilerin etkisinde kaldı. Daha sonraları 7.
yüzyıldan 20. yüzyıla kadar değişik hânedânların idaresi altında
bağımsız olarak yaşadı. 1910 yılında Japonlar Kore’yi işgal ederek
koloni hâline getirdiler. Bu durum, 1945 yılına kadar sürdü. İkinci
Dünya Harbinde Japonya’nın yenilmesinden sonra Güney Kore’yi ABD,
Kuzey Kore’yi de Rusya işgal etti. Böylelikle kuzeyde komünist
rejim, güneyde demokratik rejim kurulmuş oldu.
25 Haziran 1950’de Rus subaylarının kumandasındaki Kuzey Kore
birlikleri, yarımadanın tamamına komünizmi kabul ettirmek için Güney
Kore’ye saldırıp istilâ etti. Bunun üzerine BM., Güney Kore’nin
kurtarılmasına karar verdi. Bölgeye BM askerleri gönderildi. Bu
orduya Türkiye, bir tugayla katıldı. İşgalci komünist birliklerin
Güney Kore’den çıkarılması için Mehmetçik büyük başarı gösterdi.
Mehmetçiğin zaferi bütün dünyâya yayılarak takdir topladı. Yapılan
görüşmeler neticesinde 27 Temmuz 1953’te ateşkes imzalandı. 38.
Paralel Güney Kore ile Kuzey Kore arasında sınır kabul edildi. Savaş
sonrası, Başkanlık sistemine dayalı demokratik rejime geçildi. Kuzey
Kore ile birleşme devamlı gündemde olup, yakın bir zamanda tek
devlet hâline gelmeleri ümit edilmektedir.
Fizikî Yapı
Güney Kore’nin güney ve batı kıyıları çok girintili ve çıkıntılıdır.
Birçok yarımada ve küçük adalarla çevrilmiştir. Bu kısımlarda, Pusan
ve İnchon en önemli limanlarındandır. Doğu bölümü dağlık olmasına
rağmen, batı bölümü geniş alanlar, ovalar ve tepelerle kaplıdır.
Doğu bölümünde tabiî limanlar da yoktur. Genellikle dağlıktır. Fakat
dağlar yüksek değildir. En yüksek dağı, 1915 m ile Chiri San
Dağıdır. Önemli nehirleri arasında Naktong, Han ve İnchon ırmakları
sayılabilir.
İklimi
Kore’nin iklimi, kışın karalardan esen soğuk rüzgârların, yazın
Pasifik’ten esen sıcak ve nemli muson rüzgârlarının etkisindedir.
Ülkenin yüzey şekilleri iklimi etkiler. Muson rüzgârları sayesinde
bitki örtüsü arasında tropikal bitkiler de yer alır. Yıllık yağış
ortalaması 1270 mm’dir. Güneyde Eylül ayında sık sık tayfunlar
görülür. Ülkede en düşük sıcaklık ortalaması 3°C, en yüksek sıcaklık
ise 24°C’dir.
Doğal Kaynaklar
Eskiden ormanlarla kaplı olan ülkede denetimsiz kesim, yangın ve
hastalık yüzünden ormanlar kalmamıştır. Fakat dağınık çam ve bambu
ağaçları vardır.
Mâden bakımından zengin sayılmaz. Fakat tungsten üretiminde önde
gelen ülkelerdendir. Ayrıca kömür, demir, fluorin, grafit, altın,
bakır ve kurşun az miktarda çıkarılır.
Nüfus ve Sosyal
Hayat
Kore nüfusu, 23,113,0193 (48. sıradah)dur. Halkın % 32’si şehirlerde
yaşar. En büyük şehir, başşehir Seul’dür. Kore, Çin ile Japonya
arasında bir köprü olmasına rağmen, kendilerine has bir kültür
geliştirmiştir. Köylerde yaşayan Koreliler, yüzyıllar önceki gibi
giyinir ve yaşarlar. Şehirlerde yaşayanlar ise batı dünyasının
etkisindedirler.
Halkın büyük kesimi Konfüçyanizm ve Budizm inancındadırlar. % 10
kadar Hıristiyan vardır. Kore Türk tugayının tanıttığı İslâmiyet,
her geçen gün yayılmaktadır. Halkın kullandığı ve resmî dili
Korecedir.
Eğitimi:
Eğitim 6-12 yaş arasında mecburî ve ücretsizdir. Ülkede okur-yazar
oranı % 92’dir. Güney Kore’de 72 üniversite ile 82 yüksek okul
vardır.
Siyasi Hayat
1972 Anayasasıyla yürütme görevi, Ulusal Konferans tarafından 6 yıl
için seçilen Devlet Başkanına verilmiştir. Kânun yapma görevini
üzerine alan Millet Meclisinin 276 üyesi vardır. Meclis üyeleri 4
yıl için halk tarafından seçilirler. Başkanın meclisi feshetmek
yetkisi vardır.
Ekonomi
Ülke ekonomisinin temeli tarıma dayanır. Bunun yanında balıkçılık ve
çıkarılan tungsten madeni sanâyi ve ekonomide önemli yer tutar.
Tarım:
Kore Yarımadasının verimli toprakları, Güney Kore sınırları içinde
kalmıştır. Halkın başlıca besin maddesi olduğundan, pirinç ekimi
önemli yer tutar. Pirinç üretimi, 7 milyon tonun üzerindedir. Ülkede
pirinçten başka buğday, arpa, patates, soya fasulyesi, tütün ve
şekerkamışı yetiştirilir.
Balıkçılık:
Ülkenin önemli gelir kaynaklarından birisi de balıkçılıktır. Ülke
topraklarının üç tarafı denizle çevrili olduğu ve açık deniz
balıkçılığı yaptığı için, ihraç edilecek kadar balık avlanır.
Sanâyi:
Yarımadanın ikiye
bölünmesinden sonra Güney Kore dışarıdan sağladığı kredilerle
sanâyisini hızla geliştirmiş ve çeşitli sanâyi ürünleri ihraç edecek
duruma gelmiştir. Dokuma, kâğıt, kontrplak, elektrik ve elektronik
âletler yapımı ileri düzeydedir. Ayrıca plastik maddeler, boya,
gübre, çimento, cam fabrikaları ve araba fabrikaları vardır. Motor
sanâyii de kurulmuştur.
Ticâret:
Güney Kore dışarıya,
dokuma, kontraplak, elektronik âletler, kara taşıtları, elektrik
gereçleri, tungsten, balık ve balık ürünleri ihraç eder. En çok
giyim eşyası satan ülkeler arasındadır. Dışarıdan ise makina ve
tahıl alır. Güney Kore’nin ticaret yaptığı ülkelerin başında ABD,
Japonya ve Hong Kong gelir. Yıllık ihracat tutarı 20 milyar dolar
civarındadır.
Ulaşım:
Ülkeden kara ulaşımı, karayolları ve demiryolları ile
sağlanmaktadır. Demiryollarının uzunluğu 6340 km, karayollarının
uzunluğu ise 54.689 km’dir. Bu yolların % 57’si asfalt kaplanmıştır.
Yarımada ülkesi olduğu için denizcilik gelişmiştir. Önemli limanları
Psan ve İnchon limanlarıdır. Hava ulaşımı Güney Kore Hava Yolları
ile sağlanmaktadır.